Lector

JAN VAN DER STOEP

Dr. ir. J. (Jan) van der Stoep studeerde Biologie aan de Wageningen Universiteit en filosofie aan de Vrije Universiteit Amsterdam. In 2005 promoveerde hij op het proefschrift ‘Pierre Bourdieu en de politieke filosofie van het multiculturalisme’ (Kok, Kampen). Naast zijn aanstelling als lector is hij als docent verbonden aan de Master Christian Studies of Science and Society van de Faculteit der Wijsbegeerte van de Vrije Universiteit. Tot voor kort was hij ook directeur van het Instituut voor CultuurEthiek. Hij schreef boeken en artikelen op het gebied van techniekfilosofie, sociale wetenschappen en politieke filosofie en heeft ruime ervaring met het doen van onderzoek in opdracht.

Contouren van een praktijkgeoriënteerde benadering
Media en religie zijn nauw met elkaar verweven. Religieuze groeperingen doen er alles aan om hun producten te verkopen en omgekeerd gebruiken bedrijven nogal eens religieuze metaforen om mensen aan zich te binden. Dat is een analyse die heel gebruikelijk is in de culturalistische benaderingen die vandaag de dag dominant zijn in media- en religiestudies.

Echter, hoe belangrijk het ook is om de verwevenheid van media en religie te bestuderen, alleen daarmee help je journalisten en communicatieprofessionals niet verder. In hun vak is het van essentieel belang om vorm en inhoud van elkaar te blijven onderscheiden en daarmee ook een onderscheid te maken tussen de wereld van journalistiek en communicatie en de wereld van de religie. Het maakt wel degelijk uit of je net als Steve Jobs Apple computers verkoopt en daarbij religieuze metaforen gebruikt, of dat je, zoals bijvoorbeeld Rick Warren doet, marketingtechnieken inzet bij de vorming van geloofsgemeenschappen.

In dit project worden de contouren geschetst van een praktijkgeoriënteerde benadering waarin de spanningsvolle relatie tussen vorm en inhoud centraal staat. Hoe ver mogen communicatieprofessionals gaan in het zoeken naar zingeving om mensen aan een bedrijf of organisatie te binden, en hoeveel ruimte laten ze aan religieuze of levensbeschouwelijke diversiteit? Welke rol spelen media en de framing van het publieke debat in de identiteitvorming van organisaties en wat kunnen organisaties doen om hun reputatie en geloofwaardigheid te versterken? Welke rol speelt de journalistiek in de vormgeving van het publieke debat als het gaat om zingeving en religieuze diversiteit? Hoe geëngageerd mag een journalist zijn en hoe sterk mag zijn eigen levensovertuiging in de berichtgeving doorklinken?

Quote

"Journalistiek en communicatie zijn ambachten waarin betekenis en zingeving centraal staan. Met woorden en beelden wordt een interpretatie van de werkelijkheid gegeven. Journalisten en communicatieprofessionals moeten daarom niet alleen een aantal technische vaardigheden beheersen, ze moeten ook betekenisvolle verhalen kunnen vertellen. Verhalen die betrouwbaar en geloofwaardig zijn en mensen in beweging zetten. In een tijd van sociale media wordt het motiveren en inspireren van mensen alleen nog maar belangrijker. Je moet kunnen laten zien dat jouw product iets toevoegt aan het leven van mensen. Daarom besteden we in het onderzoek van ons lectoraataandacht aan de rol van zingeving in de journalistiek. Hoe onafhankelijk en neutraal moet je als journalist zijn? En welke rol speelt levensbeschouwing in de selectie van het nieuws? Ook doen we onderzoek naar betekenis en zingeving in het communicatievak. Hoe geef je in een corporate story uiting aan de identiteit van je organisatie? En hoe kun je de reputatie en geloofwaardigheid van je organisatie versterken?"